سپری آهنی یا پروفیل چیست ؟

پروفیل سپری از بال و جان باریک و بلند ساخته می شود که به دلیل ظاهر T شکل آن به پروفیل T معرف است. پروفیل های سپری همانند دیگر مقاطع فولادی به 2 صورت فابریک و پرسی تولید می گردند ولی گاهی اوقات در صورتی که تولیدات فابریک و پرسی در بازار یافت نشود، روال رایجی برای ساخت بعضی از سپری ها وجود دارد ، به این شکل که تیرآهن از قسمت وسط به صورت طولی برش داده می شود و از آن سپری تولید می شود.

تولید سپری :

در روش نورد گرم که همان فابریک کارخانه است از شمش آهن یا بلوم با سطح مقطع بزرگتر از 230 cmمربع با حرارت در کوره و عبور از قفسه های نورد میانی ، سپری تولید می گردد. جهت ایجاد اتصالات قوی و با ضخامت بالا ، مرسوم است که تیرآهن های هاش و سنگین را برش می دهند و ضخامت و مقاومت لازم را برای سپری های مورد نیاز ایجاد می نمایند. پروفیل سپری عمدتأ در صنعت و ساختمان سازی مورد استفاده قرار می گیرد.

انواع سپری :

سپری های موجود در بازار مشتمل بر دو نوع است: - سپری فابریک - سپری نوردی

سپری فابریک:

یک نوع پروفیل T شکل است که در یکی از کارخانه های بزرگ فولاد با استفاده از خطوط پیشرفته نورد و با استفاده از شمش یا بیلت های فولادی پس از طی فرآیند نورد به شکل سپری در می آید. این پروفیل دارای تلرانس ابعادی مناسب بوده و شرایط مربوط به ابعاد مجاز مربوط به مقاطع فولادی را تأمین میکند. به طوری که ابعاد آن شامل عرض بال، جان و همچنین ضخامت بال و جان این مقطع مطابق جدول اشتال یا همان جدول استاندارد مقاطع آلمانی است با توجه به این موضوع وزن مخصوص سپری تولید شده نیز مطابق پروفیل جدول اشتال می باشد. به طوریکه با استناد به این جدول طراح مقاطع فولادی می تواند با در دست داشتن مدول مقطع و همچنین تنش مجاز آن ظرفیت باربری پروفیل سپری مربوطه را محاسبه نماید.

سپری نوردی :

از آنجایی که سپری کاربردهای بسیار ویژه ای دارد،به دلیل استفاده زیاد از این مقاطع با ابعاد جدول اشتال مقاطعی با وزن واحد و طول کمتر نیز در بازار مصرف می گردد به طوری که سپری های نوردی عمومأ به دلیل کاهش ضخامت بال و جان مقطع سبک تری به دست می آید. این نوع سپری عمومأ در جایی در جاهایی استفاده می شود که از سپری بابری خاصی مورد انتظار نیست. موردی که در سپری نوردی اهمیت دارد ابعاد آن است. از جمله کاربردهای سپری نوردی می توان به ساخت شاسی های آهنی، ساپورت های نگه دارنده و ... را نام برد.

کاربرد سپری :

از سپری عمومأ برای ساخت درب و پنجره های گوناگون برای متصل کردن پل ها به ستون ها، ساخت سازه های فلزی ، ستون و خرپا که سازه ای مستحکم از واحد های مثلثی شکل می باشد که از متصل شدن اجزای باریک و بلند تولید می شود، استفاده می کنند. همچنین سپری در اسکلت گلخانه ها ، سقف و نماهای شیشه ای ، در نورگیری زیرزمین ها ، برای آجرهای شیشه ای در فضای بالا و به عنوان مهارکننده در ساختمان ها و همین طور در صنایع سد سای کاربرد دارد. سپری برای طول های بیشتر از 4 متر مقاومت بیشتری نسبت به تسمه های مسطح نشان می دهند. تنها محصولاتی هستند که نیاز به میلگرد را در سازه ها کاهش می دهند در مقایسه با تسمه ها با استفاده صحیح میتوان 9تا 20 درصد از نیاز به میلگرد را کاهش داد عمق ستون ها نیز با استفاده از سپری ها کاهش پیدا می کند زیرا فلنچ و پایه سپری به تحمل لنگر فروبرنده کمک می کنند.

معایب سپری:

از جمله معایب سپری می توان به چند مورد اشاره کرد که مهم ترین آنها عبارت اند از :
  • مقاومت خمش پایین
  • مشکل در اتصالات به دلیل مقاومت در برابر خم شدن

انواع سپری از لحاظ روش تولید:

سپری ها در دو نوع نورد گرم و نورد سرد تولید می شوند. البته روش نورد گرم بیشتر مورد استفاده قرار میگیرد.

مزایای روش تولید نورد گرم:

روش نورد گرم در بین فرآیندهای تولیدی از لحاظ وزن سنگین تر است تکنولوژی و دستگاههایی که برای این عملیات مورد استفاده قرار می گیرد تکامل یافته تر است در این روش قطعات مرغوب و یکنواخت با قیمت های پایین تر از سپری سرد تولید می شود. استفاده از فرآیند نورد گرم توجیه اقتصادی بیشتری نسبت به نورد سرد دارد در روش نورد گرم محصولات به شکل و اندازه های استاندارد تولید می گردد

انواع سپری از نظر شکل ظاهری:

سپری از لحاظ شکل ظاهری به 3 صورت توسط تولیدکنندگان مقاطع فلزی ارايه می شود 1- سپری با اضلاع متساوی: که در آن طول دو وجه (عرض و ارتفاع)برابرند.به عبارت دیگر وجه عمودی و وجه افقی T برابرند) 2- سپری با اضلاع نامتساوی: که در آن ارتفاع، نصف عرض است وبه عبارت دیگر وجه عمودی نصف وجه افقی است. 3- سپری با ارتفاع خیلی بیشتر از عرض که در دیوارهای تیغه ای استفاده می شود.به عبارت دیگر وجه عمودی بلندتر است  

ابعاد سپری:

سپری ها معمولأ دارای ضخامت 5.2 تا 9 میلیمتر بوده که ضخامت 2میلیمتر آن کاربرد بیشتری دارد. معیار نامگذاری سپریها، اندازه لبه این مقطع برحسب میلیمتر بوده که معمولأ اندازه آن با اندازه دیواره آن برابر است به عنوان مثال اگر اندازه لبه این مقطع 200 باشد به آن سپری نمره 20 می گویند. طول استاندارد این مقطع 6 تا 12 متر بوده که سایر طول ها نیز بر حسب تقاضا تولید می گردد. سپری ها از لحاظ شکل ظاهری به دوشکل لبه گرد و لبه تیز تولید می گردند براساس استاندارد اشتال: برای مقطع لبه گرد، اندازه لبه 30 تا 140 میلیمتر و برای مقطع لبه تیز 20 تا 40 میلیمتر تعیین شده که در ایران هم اندازه ها تولید می شود

استانداردهای سپری:

استانداردهای متعارف سپری ها عبارت است از : DINEN10055 DIN59051 DIN1022

تفاوت نبشی و سپری:

هم نبشی و هم سپری از مقاطع پرکاربرد فولادی هستند که در اتصالات و یا در درب و پنجره مورد استفاده قرار می گیرند. در جزییات تفاوتهایی با هم دارند که به چند مورد از آنها اشاره می کنیم : 1- سپری نسبت به نبشی خمش پذیری کمتری دارد 2- به دلیل خمش پذیری کم سپری در اتصالات مشکل به وجود می آید 3- تفاوت ظاهری در سطح (سپری T شکل بوده و نبشی به دو شکل L و V است) 4- سپری ابعاد مشخصی دارد ولی نبشی می تواند بالهای مساوی یا نامساوی داشته باشد و بسته به کاربرد از ابعاد متفاوتی استفاده نماید 5-سپری در مواردی مورد استفاده قرار می گیرد نیاز به اتصال دو وجه باشد 6-با توجه به شکل 3وجهی سپری و همچنین خمش ناپذیری،در مواردی به کار میرود که نیاز به پایه قوی تری باشد.

کارخانه های تولید سپری:

از تولیدکنندگان معروف و فعال در زمینه سپری میتوان به کارخانه نبشی شکفته، جهان پروفیل پارس،کیان پرشیا،صدرا پروفیل تهران و...اشاره کرد که هر کدام سهم به سزایی از بازار را به خود اختصاص داده اند